GĐPT không chỉ là một tổ chức độc đáo của Phật Giáo Việt Nam; mà còn là một tổ chức duy nhất của Phật Giáo thế giới đã hàng ngũ hóa được Thanh, Thiếu, Đồng Niên suốt gần 60 năm qua trong một hệ thống tổ chức có cương lĩnh, đường lối chính đáng…
…Lập Đoàn Hướng Đạo thì phải có phép của Liên Ðoàn Hướng Ðạo và như vậy là có liên hệ đến chánh quyền. Phật Giáo là tự do tự tại, chúng tôi không muốn bị ràng buộc vào bất cứ hình thức nào. Với phương châm Hòa Thuận – Tin Yêu – Vui Vẻ, chúng tôi mong Gia Ðình Phật Hóa Phổ rộng rãi đến đại chúng và lấy đại chúng làm gia đình…
Vào những năm 1940, Đoàn Thanh Niên Phật Học Đức Dục hình thành, bởi lẽ một số thiện trí thức Phật Giáo nhận thấy rằng đời sống của quần chúng thời bấy giờ đầy những trụy lạc, nguy hiểm, sống trong thù ghét, nghi kỵ lẫn nhau và lớp trẻ tha hóa đạo đức…
Trong điều kiện và bối cảnh bế tắc chung của đất nước, sự ra đời của các tổ chức thanh niên trong Phật Giáo (tiền thân GĐPT sau này) như là những phản ứng văn hóa nhằm bảo vệ nếp sống cổ truyền của dân tộc Việt và bảo tồn tinh thần Phật Giáo trước làn sóng ngoại lai xâm lấn…
Để nhận chân đúng đắn cái vai trò quan trọng và sứ mệnh lịch sử của Phật Giáo nước nhà, để thừa tiếp cái tinh thần ”Bi-Trí-Dũng” của đạo mà truyền lại cho các thế hệ về sau, chúng ta – Phật tử Việt Nam, cần phải biết rõ lịch sử Phật Giáo Việt Nam…